Theo
báo cáo về thừa cân béo phì ở người trưởng thành Việt Nam của nhóm
nghiên cứu từ Bộ Y tế và Viện Dinh dưỡng quốc gia, các yếu tố nguy cơ
dẫn đến thừa cân béo phì bao gồm chế độ ăn nhiều thức ăn động vật, ít
hoạt động thể lực và một số yếu tố khác như sử dụng rượu, bia ở mức có
hại, tuổi và giới tính, và yếu tố kinh tế xã hội.
Một thiếu nữ bị béo phì với trọng lượng xấp xỉ 100kg - Ảnh: T.T.D
Tổ
chức Y tế thế giới (WHO) cũng nhấn mạnh chế độ ăn uống không lành mạnh
và thói quen sống thiếu vận động là hai nhóm nguy cơ chính gây ra các
căn bệnh về tiểu đường, béo phì và ung thư.
Cũng
theo báo cáo của WHO, ô nhiễm không khí cũng được xem là một tác nhân
gây ra sự gia tăng của các căn bệnh trên. Tổ chức này còn cho biết ngủ
không đủ thời gian tối thiểu hoặc tiêu thụ nhiều các thực phẩm có chứa
chất béo hay hàm lượng muối cao cũng có thể là nguyên nhân gây ra thừa
cân.
Mặt
khác, một nghiên cứu được Đại học Công nghệ Auckland và Đại học
Auckland, New Zealand thực hiện đã phát hiện thời gian ngồi trước màn
hình tivi hoặc máy tính của trẻ nhỏ sẽ làm tăng nguy cơ bị béo phì và
giảm các kỹ năng vận động.
Đi tìm giải pháp hiệu quả?
Theo
ghi nhận, trên thế giới có một số quốc gia áp thuế đặc biệt đối với
nước ngọt với mục tiêu giảm và ngăn ngừa các bệnh tiểu đường và béo phì,
nhưng số liệu của WHO cũng cho thấy tỉ lệ người thừa cân, béo phì và
tiểu đường ở các quốc gia này vẫn không giảm.
Tại
khu vực châu Á hiện có 4 quốc gia áp thuế đối với nước ngọt là Brunei,
Campuchia, Lào và Thái Lan. Theo WHO, tỉ lệ béo phì ở độ tuổi từ 5-19
tuổi và độ tuổi từ 18 tuổi trở lên ở các nước này vẫn tăng trong 16 năm
qua.
Những
quốc gia có tỉ lệ người béo phì và tiểu đường tăng cao như Trung Quốc,
Hàn Quốc, Nhật Bản, Malaysia, Singapore, Úc đang tập trung vào các chính
sách và chương trình giáo dục về dinh dưỡng, rèn luyện thể lực và tăng
cường vận động.
Trong
số này, Chính phủ Nhật Bản khuyến khích doanh nghiệp phát triển các sản
phẩm FOSHU - là các loại thực phẩm chứa các thành phần hỗ trợ sức khỏe
mang lại những tác động về sinh lý và sinh học lên cơ thể người.
Chính
sách này tạo động lực cho các doanh nghiệp thực phẩm và đồ uống phát
triển các sản phẩm lành mạnh hơn, khuyến khích các nhà sản xuất thực
phẩm đối mới công nghệ và phát triển đa dạng các loại nguyên liệu, bao
gồm thực phẩm và đồ uống có hàm lượng đường thấp.
Theo
khuyến cáo của WHO, các quốc gia nên áp dụng các biện pháp để giảm
lượng muối trong khẩu phần ăn hàng ngày của người dân, áp dụng ngưỡng
muối tối đa trong thành phần thực phẩm hoặc các bữa ăn; tạo một môi
trường giảm lượng muối trong khẩu phần ăn ở các bệnh viện, trường học,
công sở, nhà dưỡng lão; giáo dục, tuyên truyền nhằm thay đổi thói quen
sử dụng nhiều muối, và áp dụng bắt buộc ghi thành phần muối trên nhãn
các bao bì sản phẩm.
Tại Việt Nam, chương trình Sức khỏe Việt Nam của
Bộ Y tế do Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát động cuối tháng 2 cũng đã
được triển khai thông qua phong trào 10.000 bước chân mỗi ngày, khuyến
khích đi bộ hàng ngày nhằm tăng cường vận động thể lực cho người dân.